1° Forum Olio di Oliva
della Valle di Fasanella Elemento essenziale
della Dieta Mediterranea
Martedì 30 Dicembre 2008
Il Presidente della Pro Loco
Antonio Luciano Scorza
presenta
la pergamena
della fondazione e dotazione
della Certosa di Padula
scritta dal Conte Tommaso
Sanseverino
il 28 Gennaio 1306
nel contesto del grande
patrimonio storico-artistico,
economico ed ambientale.
Questo documento, pubblicato da Mons. Antonio Sacco nel libro
La Certosa di Padula, Roma, 1914, pp. 103-105,
è importante perché ci fà
conoscere che a Fasanella
si produceva un’olio di oliva
molto speciale,
il miglior olio della provincia di
Salerno.
|
II. 1306 – 28
GENNAIO _______ Diploma di fondazione della Certosa e di dotazione generale del Conte Tommaso Sanseverino. REVERENDIS in christo
patribus et sibi in christo
dilectis domno et venerabili Priori cartusie ac ceteris prioribus in generali capitulo
congregatis Thomas de sancto Severino comes marsici salutem in domino
sempiternam. Inter cetera opera pietatis que omnipotens Deus gratificat et
acceptat, illud non mediocriter sibi placere confidimus, cum pia loca ac sancta
monasteria construuntur, in quibus a sanctis suis idem dominus noster colitur
et laudatur, quia congregatis Thomas de sancto Severino comes marsici salutem
in domino sempiternam. Inter cetera opera pietatis que omnipotens Deus
gratificat et acceptat, illud non mediocriter sibi placere confidimus, cum pia
loca ac sancta monasteria construuntur, in quibus a sanctis suis idem dominus
noster colitur et laudatur, quia dum a servis suis laudibus et obsequiis eius
insistitur per huiusmodi lucis exempla et de linquentium vita corrigitur et
devotorum corda ed dei amorem validium inflamantur. Nos itaque ab ineunte
pueritia sacri ordinis vestri respersi fragrantia et odorifera opinione referti
semper ordinem ipsum pia devotione gestavimus et in intimis cordis nostri, ut
si aliqua se offerret opportunitas aliquam domum de ordine ipso in terra nostra
padule locaremus, quia igitur domus, officine et edificia ecclesiae sancti
Laurentii site in tenimento terre nostre padule de valle diani caputaquensis
diocesis cum omnibus iuribus et pertinentiis eiusdem ecclesie ad nos nuper sunt
per modum permutationis rationabiliter devoluta, volentesque quod dudum
salubriter concepimus perducere ad effectum, ipsas domos edificia et officinas
cum vineis ortis terris cultis et incultis possessionibus arboribus fructiferis
et infructiferis pratis pascuis molendinis et aliis omnibus iuribus
proprietatibus et pertinentiis ad dictam ecclesiam sancti Laurentii
quomodolibet pertinentibus ad onnipotentis dei gloriam et honorem ac pro
rimedio et salute anime nostre et parentum ac successorum nostrorum vobis ac
ordini vestro pure et inrevocabiliter in perpetuum damus concedimus et tradimus
ac etiam assignamus. Item donamus vobis tradimus et concedimus nomine et vice
eiusdem loci, ac pro ipso inrevocabiliter in perpetuum startiam nostram magnam
cum paleariis positam in tenimento dicte terre nostre Padule in contrada seu
loco qui dicitur aquasparta, que cingitur ab uno latere via publica que dicitur
via de trappo, et ab alio latere via que dicitur carcario cum aliis finibus
eiusdem startie cum introitibus et exitibus suis et cum iuribus et pertinentiis
spectantibus ad tandem ed habendum supradicta omnia et singola tenendum, et
possidendum utendum atque fruendum et faciendum in ei set de eis quicquid vobis
vestrisque successoribus nec non prioribus et fratribus qui in dicto loro [loco] pro tempore fuerint visum fuerit
expedire, concedimus etiam damus et tradimus vobis vice et nomine dicti loci
inrevocabiliter et imperpetuum (sic) decimam tam baiulationum terrarum
videlicet, dicte terre nostre Padule et castri sanse, quam omnium proventuum
terrarum vinearum ortorum arborum et molendinorum nostri demani seu domini, nec
non et animalium omnium cuiuscumque generis existant et fructuum eorundem que
nunc habemus et sumus in posterum abituri tam nos quam heredes et successores
nostri in eiusdem terris nostri set castro Sanse et territoriis ac districtibus
eorumdem. Damus etiam tradimus et concedimus vobis vice et nomine loci predicti
ac pro ipso inrevocabiliter in perpetuum ius pascansi (sic) et pascari (sic) faciendi
pro usu priori set fratrum ac personarum que in loco predicto pro tempore
fuerint in pascariis omnium fluminum et aquarum nostrarum totius vallis diani
libere et absolute non obstanibus quibuscumque defensis mandatis seu
contradictionibus per nos vel per heredes seu successores vel officiales nstros
factis seu in posterum faciendis. Item donamus vobis vice et nomine quo supra tradimus et concedimus inrevocabiliter in
perpetuum medietatem decime que nos contingit quocumque modo iure vel
titulo in civitate nostra policastri de piscibus et piscationibus civitatis
eiusdem, ita quod ex nunc portio ipsa prioribus et fratribus qui in dicto loco
pro tempore fuerint eorumque familiaribus et nunciis seu procuratoribus
perpetuis temporibus per officiales nostros qui in dicta civitate pro tempore
fuerint integre et sine diminutione aliqua tradatur et assignetur. Extracta est presens copia a suo originali
in bergameno scripto esistente in monasterio sancti laurentii et penes
Reverendo set monachos (157) dicti monasterii licet aliena manu tamen facta
collazione concordat, meliori semper salva etc. Verum in duobus locis dicti
originalis ob antiquitatem et consumationem dicti originalis partes non bene
legi possunt et ubi in presenti copia fuit omissis locus et rigatus videlicet
ubi legitur antea padule et deinde et castro et ubi legitur antea promictimus et postea nostris. Et in fidem Ego Notarius Marcellus
de Alexio me subscripsi et meum consuetum signum apposui. (Adest signum notarii). ____________
(155) Qui il manoscritto, nella copia di
Napoli, dice chiaro applicentur augentes,
che non ha alcun senso; mentre certo il pensiero a chi ha scritto il documento,
è stato ispiratodal Messale romano, nel quale in più orazioni si domanda che Invero
nel venerdì dopo la domenica IV di quaresima si prega che Questi
confrontibastano a provarloche la correzione non è arbitraria. V. Missale romanum ex d.creto sacros.
Concilii Tridentini restitutum, etc. (156) Del nome di questo casale si è detto
in fine della pag. 67 e alla nota 60 nella pag. seguente. (157) Qui chi trascrive si mostra poco
pratico delle consuetudini certosine, dando del reverendo, comune a tutti gli ecclesiastici in generale. Tra questi
monaci il titolo reverendo si è dato e si dà solo al priore generale di
Grenoble, talchè tra i Certosini basta dire il Reverendo Padre per indicarlo.
Agli altri monaci si dà del venerabile, in uso tra loro oggi,al trecento e
prima. La regola, che determina tutto, bada anche
ai titoli; ed accorda ai monaci, sianopure costituiti in dignità, soltanto il dominus. Però i semplici monaci si
dicano frati, se nella contrada, dice la stessa regola, fa brutta impressione il dominus. Non mai il dominus
ad alcuno. <<Nulli praelati aut subditi ordinis domini appellentur, sed
domni; et Monahi,Fratres, in provinciis illis, in quibus inter seculares esset
scandalum,si vocaretur domni.>> - Così nei citati Statuta, parte II, capo XXII,pagina 200,e altrove. La differenza tra dominus e domnus è
notissima nel linguaggio liturgico. V. il Breviario romano, in principio, e il
Du Cange. |